اهمیت سفر و جهان گردی

اهمیت سیر و سفر و جهان‌گردی از دیدگاه قرآن کریم و روایات اهل بیت:

دیدن آثاری كه در اقصی نقاط مختلف زمین وجود دارد و یادگاری از دوران‌های گذشته است، انسان را به تفکر می‌کشاند، دیدن كاخ‌هاى ستمگران، بناهاى شگفت‏ انگیز پادشاهان ایران و مصر و سایر نقاط، كاخ‌هاى كسرى و تخت جمشید و ...و صدها نظائر آن كه در گوشه و كنار جهان پراكنده‌‏ است، هر کدام در عین خاموشى با هزاران زبان با انسان سخن مى‏‌گویند و انسان را از خواب غفلت بیدار می‌سازند، به خاطر این اثرات فوق العاده است که خداوند در قرآن کریم انسان‌ها را به سفر و تفکر در آثار باقی مانده از گذشتگان دستور داده و می‌فرماید:
«قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِكُمْ سُنَنٌ فَسیرُوا فِی الْأَرْضِ فَانْظُروا كَیْفَ كانَ عاقِبَةُ الْمُكَذِّبینَ [سوره آل عمران آیه 137] پیش از شما، سنّت‏‌هایى وجود داشت و هر قوم، طبق اعمال و صفات خود، سرنوشت‌هایى داشتند كه شما نیز، همانند آن را دارید. پس در روى زمین، گردش كنید و ببینید سرانجام تكذیب‏ كنندگان آیات خدا چگونه بود؟!»

در اسلام به سفر و جهان‌گردی اهمیت بسیار زیادی داده شده است، دیدن زیبایی‌ها و شگفتی‌های اعجاب انگیز طبیعت، که نشان از بزرگی خالق آن می‌باشد، در تفکر انسانی که به دنبال کشف حقیقت است تاثیر شگرفی ایجاد می‌کند، انسانی که با دیدن عجایب خلقت لحظه‌ای در آن تفکر نماید که خداوند چگونه آن را آفریده است و آیا این زیبایی‌ها و عجایب در جهان آخرت نیز وجود دارد؟ خداوند در قرآن کریم هدف از سیر و سفر در زمین را این گونه تفکرات می‌داند و می‌فرماید:
«قُلْ سیرُوا فِی الْأَرْضِ فَانْظُرُوا كَیْفَ بَدَأَ الْخَلْقَ ثُمَّ اللَّهُ یُنْشِئُ النَّشْأَةَ الْآخِرَةَ إِنَّ اللَّهَ عَلى‏ كُلِّ شَیْ‏ءٍ قَدیرٌ [سوره عنکبوت آیه 20] بگو: در زمین بگردید و بنگرید خداوند چگونه آفرینش را آغاز كرده است؟ سپس خداوند به همین گونه جهان آخرت را ایجاد مى‏‌كند یقیناً خدا بر هر چیز توانا است!»

مشاهده شگفتی‌های آفرینش، مکان زندگی و قبور صالحان، کاخ‌ها و محل زندگی مستکبران و ظالمان، آداب و رسوم مختلف مردم، اخلاقیات و روحیات متعدد و سایر مسائلی که در سفر وجود دارد در اندیشه انسان اثر گذار خواهد بود همان گونه که رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌وآله) می‌فرماید:
«همانا اگر در سفر مالی به چنگ نیاورید، حتما اندیشه شما زیاد خواهد شد.» [2]

مسافرت در اقصی نقاط جهان و برخورداری از آب و هوای‌های مختلف و استفاده از میوه‌ها و غذاهای متنوع علاوه بر سلامتی روحی و فزونی اندیشه، در سلامتی و شادابی جسم نیز تاثیر زیادی دارد، همان گونه که رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌وآله) مسلمانان را به مسافرت که حاصل آن سلامتی جسم است دستور داده و می‌فرماید:
«سفر کنید، تا سالم بمانید.»[3]

امید است همه ما با تمسک به قرآن کریم و روایات اهل بیت عصمت و طهارت هر از گاهی چمدان خود را به قصد سفر بسته و با مطالعه آداب سفر، به جاهای مختلف جهان سفر کرده و از شگفتی‌های جهان، آثار به جا مانده از پیشینیان، آداب و رسوم مردم عبرت گرفته و از آن در اصلاح تفکر و زندگی خود بهره بگیریم و بدین وسیله غم و اندوه را از زندگی خود دور کرده و به علم و معرفت خود اضافه کنیم، همان گونه که امام علی (علیه‌السلام) می‌فرماید:
«براى نیل به تعالى و ترقى، از وطن‌هاى خود دور شوید و مسافرت كنید كه در سفر پنج فائده است: 1:سفر باعث تفریح و انبساط روح است و اندوه و آزردگی‌ها را برطرف می‌كند، 2: مسافرت یكى از راه‌هاى تحصیل درآمد و تأمین معاش است 3: مسافرت وسیله فراگرفتن علم و تجربه است 4: مسافرت به انسان آداب زندگى مى‏‌آموزد 5:آدمى در سفر با افراد با فضیلت و خلیق برخورد می‌كند و با آنان دوست مى‌‏شود»[4]

.....................................
پی نوشت‌ها:
[1]. غزلیات سعدی غزل 597.
[2]. «سَافِرُوا فَإِنَّكُمْ إِنْ لَمْ تَغْنَمُوا مَالًا أَفَدْتُمْ عَقْلا» [ شیخ طوسی،مكارم الأخلاق، ص: 241]
[3]. «سَافِرُوا تَصِحُّوا» [همان مدرک قبلی]
[4]. «تغرّب عن الاوطان فی طلب العلى* فسافر ففی الاسفار خمس فوائد تفرّج همّ و اكتساب معیشة* و علم و آداب و صحبة ماجد» [نوری، میراز حسین، مستدرك الوسائل ج 2 ، ص22].

 

افزودن دیدگاه

لطفا پاسخ سوال را بنویسید.