دست خالی ابن‌تیمیه در مقابل حدیث غدیر

یکی از مهم‌ترین ادله اثبات ولایت و خلافت آقا امیرالمومنین(علیه‌السلام) جریان «غدیر» و حدیث متواتر غدیر است، که در آن پیامبر اکرم(صلی‌الله‌علیه‌وآله) فرمودند: «من کنت مولاه فعلی مولا». سند این روایت و این جریان به حدی قوی و صحیح است که احدی از علمای اهل سنت در سند و صحت آن شک نکرده و آن را رد نکرده‌ است و آن‌قدر نقل شده که متواتر بوده و در صحت آن هیچ مسلمانی شک نمی‌کند؛ تنها راه فرار علمای اهل سنت از این جریان، توجیه حدیث است و گفته‌اند منظور پیامبر(صلی‌الله‌علیه‌وآله) از جمله معروف «من کُنت مولاه فَعَلىّ مولاه» خلافت و امامت نبوده است، بلکه تنها دوست داشتن و مودت امیرالمومنین(علیه‌السلام) مد نظر پیامبر(صلی‌الله‌علیه‌وآله) بوده است.
اما در این میان، تنها عالمی که در صحت این حدیث تشکیک کرده و گفته است دروغ است و ضعیف است و پیامبر(صلی‌الله‌علیه‌وآله) چنین جمله ای نفرموده است، «ابن تیمیه» پدر فکری وهابیت است. او می‌گوید: «حدیث «من کُنت مولاه فَعَلىّ مولاه» در صحاح وجود ندارد. ولى علما آن را نقل کرده‌‏اند و مردم در صحت آن اختلاف دارند. از بخارى، ابراهیم حربى و عده‌‏اى از اهل حدیث نقل شده که آنان در این حدیث طعن وارد کرده و آن را تضعیف کرده‌‏اند».[۱]
پاسخ به ابن تیمیه
در کتاب‌هاى مختلفى که دانشمندان اهل تسنن، اعم از تفسیر و حدیث و تاریخ نوشته‌‏اند، روایات زیادى دیده مى‌‏شود که دال بر صحت حدیث غدیر است و تایید کرده‌اند که در آن روز پیامبر(صلی‌الله‌علیه‌وآله) این جمله معروف را فرمود؛ ما برای اثبات این مدعا به برخی از مستندات این حدیث شریف اشاره می‌کنیم:
این روایت را جمع زیادى از صحابه از جمله «زید بن ارقم» ، «ابو سعید خدرى» ، «ابن عباس» ، «جابر بن عبد اللَّه انصارى» ، «ابو هریره» ، «براء بن عازب» ، «حذیفه» ، «عامر بن لیلى بن ضمره» و «ابن مسعود» نقل کرده‌‏اند.
برخی از این احادیث مانند حدیث «زید بن ارقم» به یک طریق، بعضى از احادیث مانند حدیث «ابو سعید خدرى» به یازده طریق، و بعضى از این احادیث مانند حدیث «ابن عباس» نیز به یازده طریق، و بعضى دیگر مانند حدیث «براء بن عازب» به سه طریق نقل شده است.
دانشمندانى که به این احادیث را در کتب خود تصریح کرده‌‏اند، عده کثیرى هستند که به عنوان نمونه به برخی از آن‌ها اشاره می‌کنیم:
۱. حافظ «ابو نعیم اصفهانى» در کتاب «ما نزل من القرآن فى على(علیه‌السلام)». 
۲. «ابو الحسن واحدى نیشابورى» در «اسباب النزول» ص ۱۵۰.
۳. «حافظ ابو سعید سجستانى» در «کتاب الولایه».
۴. «ابن عساکر شافعى» بنا به نقل الدر المنثور ج۲، ص ۲۹۸.
۵. «فخر رازى» در تفسیر خود ج۳، ص ۶۳۶.
۶. «ابو اسحاق حموینى» در «فرائد السمطین».
۷. «ابن صباغ مالکى» در «فصول المهمه» ص ۲۷.
۸. «جلال الدین سیوطى» در «الدر المنثور» ج۲، ص ۲۹۸.
۹. «قاضى شوکانى» در «فتح القدیر» ج۳، ص ۵۷.
۱۰. «شهاب الدین آلوسى شافعى» در «روح المعانى» ج ۶ ص ۱۷۲.
۱۱. «شیخ سلیمان قندوزى حنفى» در «ینابیع الموده» ص ۱۲۰.
۱۲. «بدر الدین حنفى» در «عمده القارى فی شرح صحیح البخارى» ج۸، ص ۵۸۴.
۱۳. «شیخ محمد عبده مصری» در «تفسیر المنار» ج۶، ص ۴۶۳.
۱۴. حافظ «ابن مردویه» (متوفاى ۴۱۶) (بنا به نقل سیوطى در الدر المنثور) و جمع کثیرى از دیگر علما این شان نزول را براى آیه فوق نقل کرده‌‏اند. تا آن‌جا که علامه امینى(رحمه‌الله‌علیه) در «الغدیر» حدیث غدیر را با اسناد و مدارک از ۱۱۰ نفر از صحابه و یاران پیامبر(صلی‌الله‌علیه‌وآله) و از ۸۴ نفر از تابعین و از ۳۶۰ دانشمند و کتاب معروف اسلامى نقل کرده است که نشان مى‏‌دهد حدیث مزبور یکى از قطعى‌‏ترین روایات متواتر است و اگر کسى در تواتر این روایت شک و تردید کند، باید گفت که او هیچ روایت متواترى را نمى‌‏تواند بپذیرد.[۲]
کار ابن‏ تیمیه در تضعیف این حدیث و احادیث دیگرى که در مدح اهل بیت(علیهم‌السلام) به خصوص امیرالمومنین(علیه‌السلام) وارد شده؛ به جایى رسیده که حتى «ناصرالدین البانى» از علمای معاصر وهابی که از اتباع او در مسایل اعتقادى است، تصریح کرده: «وى در تضعیف احادیث سرعت داشته، بدون آن که طرق آن را مورد بررسى قرار دهد».[۳]
در حقیقت ابن ‏تیمیه به خاطر دشمنى با شیعه و اهل بیت(علیهم‌السلام) در صدد تضعیف بدون دلیل‏ تمام احادیث فضایل و مقامات اهل بیت(علیهم‌السلام) و در رأس آنان امیرالمومنین(علیه‌السلام) بر آمده است.
پس؛ یکی از قطعی‌ترین و محکم‌ترین روایات موجود در جهان اسلام، روایت «غدیر» است به شکلی که تردیدی در صدور و صحت آن باقی نمی‌ماند. این در حالی است که ابن تیمیه بدون کمترین دلیل منطقی قائل به ضعیف بودن این روایت است و می‌گوید پیامبر اکرم(صلی‌الله‌علیه‌وآله) چنین سخنی نگفته است!؟
———————————————————————-
پی‌نوشت
[۱]. منهاج السنه، ج ۷، ص ۳۱۹.
[۲]. تفسیر نمونه، ج‏۵، ص ۶.
[۳]. سلسله الاحادیث الصحیحه، ح ۱۷۵۰.

منبع: پایگاه اینترنتی رهروان ولایت