علّت تأخیر در اجابت دعا چیست؟

0 5

خدا می فرماید: چون بندگانم درباره من از تو بپرشند، بگو که من نزدیکم و به ندای کسی که مرا بخواند، پاسخ می دهم. پس به ندای من پاسخ دهند و به من ایمان آورند تا راه راست یابند.[۲۱]

آن چه که بنده را با خالقش مربوط می کند، دعا است. دعا آن اندازه مهم و سرنوشت ساز است که خدا آن را در قالب اعمال و تکالیفی خواسته است که مصداق روشن آن نماز است. انسان در شبانه روز و در پنج وقت به پا می خیزد و با خدا گفتگو و طلب هدایت می کند. نماز از مقوله دعا است و خداوند بزرگ خواسته است که بنده اش او را فراموش نکند. پس او چنین عملی راواجب کرده است. این موضوع نشان دهنده اهمیت دعا است. تمامی انسان ها در طول زندگی و برای رسیدن به تکامل و معنویات، محتاج دعا و عمل خیر هستند.

زندگی بدون عبادت، دعا و معنویت مثل زندگی سایر موجودام و جانداران است که از تکلیف معاف هستند، اگر چه تمامی موجودات در مجموع نظام هستی به تسبیح و تقدیش خدا مشغولند.[۲۲]

چرا انسان گاهی دعا می کند ولی اجابتش با تأخیر همراه می شود و یا آن که بعضی از دعاها به استجابت نمی رسند؟

در این باره پیامبر بزرگوار فرمود: هنگام حاجت مندی نزد خدالابه(گریه و زاری ) کنید و درگرفتاری ها به او پناه برید… و دعا کنید، زیرا دعا مغز عبادت است. و مؤمنی نیست که خدا را بخواند جز این که دعایش مستجاب شود و اثر استجابتش گاهی در دنیا به ظهور می رسد و گاهی در آخرت و گاهی به اندازه دعایی که کرده، گناهانش جبران می شود.

ضمن سفارش به فرزند گرامی اش امام حسین علیه السلام فرمود: پروردگار با اذن مسئلت و دعایی که به تو داده ، کلید خزائنش را در اختیارت گذاشته است. پس هر وقت بخواهی، می توانی درهای نعمتش را به وسیله دعا بازگنی و ابرهای رحمتش را به ریزش درآوری. مبادا کندی در اجابت تو را مأیوس و نا امید کند،زیرا بخشش به اندازه نیست و خواست قلبی است و چه بسا تأخیر در اجابت برای این است که خواستار پاداش بزرگتر و آرزومند بخشش فراوان تر گردد. چه بسا چیزی را درخواست کرده ای و به جای آن چیز دیگری که سودش در دنیا و آخرت برایت بیشتر بوده، بهتو عطا گردیده یا برای خاطر امر بهتری از تو بازداشته شده است، زیرا بسیاری از خواسته هاست اگر عملی شود، دین را تباه می کند. پس سعیکن چیزهایی را بخواهی که خوبی و جمالش باقی و عیب و وبالش فانی باشد.[۲۳]

این بحث با ذکر مثالی واضح تر می شود: پدر خانواده به فرزندش قول می دهد که اگر در درس هایش موفق شود، هدیه ای برای او بخرد. فرزند بعد از کسب موفقیت از پدر دوچره طلب میکند، در حالی که پدر می داند اگر برای فرزندش دوچرخه بخرد، او به خطر می افتد و شاید جانش را از دست بدهد. به همین دلیل در مقابل پافشاری فرزند بی اعتنایی نشان می دهد. و یا دست به کاری می زند که برای فرزندش سودمند باشد، مثلاً برایش وسایلی تهیه می کند که خطرناک نباشد.

خداوند متعال اگر در ظاهر به دعای بنده اش توجهی نمی کند و یا استجابت آن را به تأخیر می اندازد، به چند علت است:

۱ـ به مصلحت بنده ایش نیست؛

۲ـ وقت استجابتش فرا نرسیده؛

۳ـ شرایط دعا فراهم نیست. ولی آن دعا را ذخیرهای برایش قرار می دهد که در قیامت به درد او بخورد.

بهتر است اشاره ای کوتاه به شرایط دعا کنیم و به حدیثی در این باره استناد کنیم. در کتاب کافی آمده است : از امام صادق (ع) سؤال شد: خدا فرمود: مرا بخوانید تا شما را استجابت کنم. ما به پیشگاه خدا دعا می کنیم، ولی آثار اجابت را نمی بینیم. امام فرمود: آیا هیچ دیده شده یا فکر می کنی خدا خلاف وعده کند؟ گفت: نه. فرمود: پس مستجاب نشدن برای چیست؟ عرض شد: نمی دانم. امام فرمود: لیکن من به تو خبر می دهم و آگاهت می سازم. هر کس اطاعت امر خدا کند و سپس از جهت و راه دعا او را بخواند، اجابتش فرماید. عرض شد: جهت و راه دعا چیست؟ فرمود: پیش از دعا حمد و ستایش خدا کنی. نعمت هایی را که به تو بخشیده است، به یاد آوری، سپس شکر و سپاس گویی. آنگاه درود بر پیغمبر صلی الله علیه و آله و سلّم بفرستیپس از آن یاد گناهت کرده، اقرار بدان نمایی و از آسیب آن به خدا پناه بری. این است جهت و راه دعا.[۲۴]

در کتاب تفسیر نمونه راجع به دعا، شرایط آن ، علّت عدم استجابت و یا مصلحت اندیشی خالق حکیم درباره شخص دعا کننده و نظایر آن بحث های مفصلی وجود دارد.

۴[۲۱] بقره(۲) آیه ۱۸۵٫

۴[۲۲] جمعه (۶۲) آیه ۱٫

۴[۲۳] ترجمه فارسی تفسیر المیزان، ج ۲، ص ۴۸٫

۴[۲۴] صادق احسان بخش، آثار الصادقین، ج ۶، ص ۵۷٫

ارسال یک پاسخ

توجه داشته باشید: آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

نظر شما پس از تایید مدیر منتشر خواهد شد.