قرآن و حدیث

  •  پاسخ :

    عوامل پيشرفت هاى اجتماعى در حكومت مهدوى، همانند عوامل پيشرفت در ساير زمينه ها[۱]به دو دسته تقسيم مى شود:

  •  پاسخ : يكى از برجسته ترين ويژگى هاى جامعه مهدوى، پيشرفت اعجازگونه اقتصادى است؛ پيشرفتى كه نه تنها با پيشرفت معنوى منافات ندارد، بلكه در رشد و تكامل معنوى سهيم خواهد بود .

  •  پاسخ : سياست هايى كه به طور مستقيم در پيشرفت اقتصادى جامعه مهدوى مؤثرند ، اين است كه سياست هاى امام زمان عليه السلام ، به تناسب شرايط اقتصادى جامعه، متغيّر خواهند بود . براى مثال، سياست امام عليه السلام در برخورد با اموال ثروتمندان در آغاز قيام و پس از استقرار حكومت، متفاوت است .

  •  پاسخ : با تأمّل در احاديث، روشن مى شود كه عمران و آبادانى در عصر ظهور ، از جامعيت ويژه اى برخوردار است و ابعاد مختلفى دارد كه به مهم ترين آنها اشاره مى كنيم :

    ۱ . در دولت مهدوى ، آبادانى ، سراسر زمين را فرا خواهد گرفت ، به گونه اى كه نقطه اى ويران در زمين يافت نخواهد شد.

  •  پاسخ : خداوند سبحان ، وعده داده است كه هر گاه مردم ايمان بياورند و تقوا پيشه سازند ، بركات الهى از زمين و آسمان، جامعه را فرا خواهند گرفت.[۱]بر پايه اين سنّت ثابت آفرينش، پيشرفت هاى اقتصادى عصر ظهور، آن گونه كه در احاديث اهل بيت عليهم السلام آمده ، به دو صورت خواهد بود:

  •  پاسخ : از منظر قرآن كريم، قضاوت و داورى ميان مردم ، در اصل، حقّ خداوند سبحان است و تنها افراد خاصّى به نمايندگى از او حقّ داورى دارند:

    «يَدَاوُدُ إِنَّا جَعَلْنَكَ خَلِيفَةً فِى الْأَرْضِ فَاحْكُم بَيْنَ النَّاسِ بِالْحَقِ.[۱]

  •  پاسخ :

  •  پاسخ :

    يكى از اقدامات بسيار مهم در تشكيلات قضايى دولت مهدوى ، فراهم ساختن امكانات لازم براى قضاوت صحيح و سريع و عادلانه است . از امام باقر عليه السلام روايت شده كه فرمود:

  •  پاسخ : مشهور فقهاى اماميه بر اين باورند كه زنان ، نمى توانند متصدّى منصب قضا شوند، هر چند واجد شرايط قضاوت باشند؛ بلكه برخى ادّعا كرده اند كه اين نظريه ، مورد اجماع و اتّفاق فقهاست.[۱]افزون بر فقهاى امامى ، مالكيان، شافعيان و حنبليان ازمذاهب اهل سنّت نيز معتقدند كه زنان به طور مطلق نمى توانند مت

  •  پاسخ : بر پايه حديثى كه در علل الشرائع و الغيبه نعمانى از امام باقر عليه السلام نقل شده، يكى از سياست هاى قضايى دولت مهدوى ، اين است كه براى پيروان اديان آسمانى، بر اساس كتاب خودِ آنها داورى خواهد كرد. متن حديث ، اين است:

  •  پاسخ : پيش از اشاره به سياست نظامى دولت مهدوى، چند نكته قابل توجّه است:

  •  پاسخ :بر پايه شمارى از احاديث ، زنان نيز در قيام جهانى امام مهدى عليه السلام شركت دارند كه جمعى از آنها جزو كسانى هستند كه پس از مرگ ، رجعت كرده اند:

    جمعى از زنان، در شمار خواص اصحاب امام

  •  پاسخ : پيروزى قيام مهدوى از طريق اعجاز نيست؛ بلكه سنّت الهى ايجاب مى نمايد كه قدرت نظامى، در كنار نصرت ويژه الهى، و پديد آمدن زمينه اجتماعى، در پيروزى اين نهضت، نقش مؤثّر و تعيين كننده داشته باشد.

  •  پاسخ : براى پاسخ به اين سؤال، ابتدا در باره مفاد احاديثى كه در اين باره وارد شده، توضيح مختصرى خواهيم داد و در ادامه به ارزيابى اجمالى سند و تحليل مقصود از آنها خواهيم پرداخت:

    مضمون احاديث

  •  پاسخ : قيام حضرت مهدى عليه السلام نماد كامل جمال و جلال الهى است . او با كسانى كه با حق، ستيزه جويى نكنند، در نهايت رأفت و مهربانى، رفتار خواهد كرد؛ امّا با مستكبران و معاندان حق و عدل، با نهايت قاطعيت ، برخورد خواهد نمود.

  •  پاسخ : سيحان بن صُوحان بن حجر ، برادر زيد بن صوحان و صَعصَعة بن صوحان است . او نيز همراه با برادرانش در زمره ياران امام على عليه السلام بود .

  •  پاسخ : زمان نبرد

    برخى از مورّخان نوشته اند كه جنگ جمل در جمادى اوّل سال ۳۶ هجرى اتّفاق افتاد ، در حالى كه برخى ديگر تأكيد كرده اند كه در جمادى ثانى همان سال اتّفاق افتاد و بيش از يك روز به درازا نكشيد. [۱]

  •  پاسخ : برخى از مورّخان نوشته اند كه جنگ جمل در جمادى اوّل سال ۳۶ هجرى اتّفاق افتاد ، در حالى كه برخى ديگر تأكيد كرده اند كه در جمادى ثانى همان سال اتّفاق افتاد و بيش از يك روز به درازا نكشيد.[۱]

  •  پاسخ : بصره ، شهرى در دورترين نقطه جنوب شرقى عراق و نزديك مرزهاى ايران و كويت است. بصره و كوفه در دوران حكومت خليفه دوم و به فرمان او ساخته شدند و مراكزى نظامى بودند كه سپاه اسلام براى فتح منطقه شرق از آن جا حركت مى كرد.

  •  پاسخ : شـمارِ نيروهاى دو سـپاه در جـنگ جـمل بـه پنجاه هزار نفر رسيد كه سپاه امام على عليه السلام بيست هزار نفر بودند و سپاه ناكثين ، سى هزار نفر.

  •  پاسخ : فرمانده سواره نظام : عمّار بن ياسر .

    فرمانده پياده نظام : محمّد بن ابى بكر .

    فرمانده ساقه سپاه: هند مرادى .

    فرمانده پيش قراولان: عبد اللّه بن عبّاس .

    فرمانده طرف راست سپاه: امام حسن عليه السلام .

    فرمانده طرف چپ سپاه: امام حسين عليه السلام .

  •  پاسخ : فرمانده جنگ : زبير بن عوام .

    فرمانده سواره نظام: طلحة بن عبيد اللّه .

    فرمانده سمت راست سواره نظام: مروان بن حكم.

    فرمانده سمت چپ سواره نظام: هلال بن وكيع دارمى.

    فرمانده پياده نظام: عبد اللّه بن زبير.

  •  پاسخ : بسيارى از بزرگان صحابيان پيامبر(ص) به همراه امام على عليه السلام در جنگ جمل شركت جُستند ؛ ليكن روايت ها در گزارش تعداد آنان متفاوت است. برخى مصادر ، تصريح دارند كه هشتاد نفر بدرى و هزار و پانصد صحابى پيامبر صلى الله عليه و آله در سپاه على عليه السلام بودند.

  •  پاسخ : سرشناسان سپاه جمل ، از ياران پيامبر صلى الله عليه و آله و نزديكان وى بودند . همچنين در سپاه آنان ، اشراف و بزرگان ديگر نيز حضور داشتند.

  •  پاسخ : از سپاه امام على عليه السلام در جنگ جمل ، پنج هزار نفر كشته شدند و تمام متون تاريخى ، بدون كم ترين اختلافى بر اين عدد ، اتّفاق دارند ؛ ولى متون تاريخى درباره تعداد كشته هاى لشكر جمل ، اختلاف بسيار دارند كه نمى توان بر هيچ يك از آنها اعتماد كرد.

  •  پاسخ : زمان نبرد

  •  پاسخ : پس از گذشت چهار ماه از خاموش شدن فتنه ناكثين (به رهبرى عايشه، طلحه و زبير) و در زمانى كه هنوز زخم هاى آن پيكار ، بهبود نيافته بود و خون هاى ريخته شده ، نخشكيده بود ، اسلام علوى با فتنه قاسطين (به رهبرى معاويه) رو به رو گرديد.

  •  پاسخ : صِفّين ، مكانى است نزديك شهر رَقَّه[۱]و در كناره غربى فرات ، ميان رَقَّه و بالس[۲]. فاصله ميان دمشق و رقَّه ـ كه صفّين از توابع آن است ـ ۵۵۰ كيلومتراست.

    [۱]شهرى باستانى بر ساحل فرات ، در شرق سوريه امروزى .

  •  پاسخ : رقم هاى متفاوتى درباره سپاه امام على(ع) و معاويه ذكره شده است.

  •  پاسخ : فرمانده سواره نظام كوفه: مالك اشتر.

    فرمانده سواره نظام بصره: سهل بن حنيف.

    فرمانده پياده نظام كوفه: عمّار بن ياسر.

    فرمانده قاريان بصره: مسعر بن فدكى تميمى.

    فرمانده قاريان كوفه: عبد اللّه بن بديل و عمّار بن ياسر.

    پرچمدار : هاشم بن عتبه.

  •  پاسخ :

    فرمانده سمت راست سپاه: ابن ذى كِلاع حِمْيرى.

    فرمانده سمت چپ سپاه: حبيب بن مسلمه فهرى.

    فرمانده سواره نظام شام : عمرو بن عاص.

    فرمانده پياده نظام شام : ضحّاك بن قيس.

    فرمانده سواره نظام : عبيد اللّه بن عمر بن خطّاب.

  •  پاسخ :

  •  پاسخ :هيچ يك از ياران معاويه از پيش گامان در اسلام نبودند ؛ بلكه برخى از آنان از كسانى بودند كه با پيامبر صلى الله عليه و آله سال هاى دراز ، پيكار كرده بودند يا از كسانى بودند كه پيامبر صلى الله عليه و آله آنان را بيرون رانده يا نفرين نموده بود، مانند : عمرو بن عاص، عبد اللّه بن عمرو بن عاص ، عب

  •  پاسخ : مشهورْ آن است كه كشته هاى عراقيان ، ۲۵ هزار نفر بود و كشته هاى شاميان ، ۴۵ هزار.

  •  پاسخ : متون تاريخى و حديثى ، سيماى امام على عليه السلام را در هنگام ولادت و يا در كودكى اش به ما نشان نمى دهند و از اين رو ، آنچه در پى مى آيد ، سيما و اندام زيباى وى را در روزگار خلافتش ترسيم مى كند و در پرتو اين متون ، مى توانيم ايشان را چنين توصيف كنيم :

  •  پاسخ : ابو هاشم اسماعيل بن محمّد بن يزيد بن ربيعه حِمْيَرى، معروف به «سيّد حِمَيرى» است، هرچند از بنى هاشم (سادات) نبوده است. وى شاعرى پرآوازه است و به سال ۱۰۵ ق، در عمّان به دنيا آمد و در بصره زيست و در سال ۱۷۳ق، در گذشت و در جنينه بغداد، دفن گرديد.

  •  پاسخ :  شريف رضى ذو الحسبين (داراى دو نژاد اصيل از طرف پدر و مادر) ابوالحسن محمد بن ابى احمد صاحب المنقبتين (صاحب دو منقبت) ، حسين بن موسى بن محمد بن موسى بن ابراهيم پسر امام كاظم عليه السلام ، به سال ۳۵۹ هجرى در بغداد زاده شد و به سال ۴۰۶ در گذشت و در خانه اش در بغداد به خاك سپرده شد ، و جنازه

  •  پاسخ : نام وی ، آمنه است و امینه و اُمَیمه نیز گفته اند . سَکینه ، لقب اوست که مادرش به وی داد . مادرش رَباب دختر اِمرؤ القَیس است . [۱]

  •  پاسخ : سيّد محمّد بن مال اللَّه بن معصوم موسوى قطيفى (م ۱۲۶۹ يا ۱۲۷۱ق) از شاگردان سيّد عبد اللَّه شبّر و از اديبان و شاعران فاضل و آشنا به علوم عقلى و نقلى و ديوان شعرش از مراثى اهل بيت عليهم السلام آكنده بود (أعيان الشيعة: ج ۱۰ ص ۴۴، الذريعة: ج ۹ ق ۳ ص ۹۸۸ ش ۶۴۶۷، الأعلام، زِركلى: ج ۷ ص ۱۶).

  •  پاسخ : سيّد رضى الدين محمّد بن محمّد بن زيد بن داعى آوى علوى حسينى (م ۶۵۴ ق) : فاضل جليل القدر و سيّد صالح عابد زاهد و صاحب مقامات عالى و دوست و هم‏دوره سيّد ابن طاووس و پدر علّامه حلّى بوده است و ابن طاووس در نوشته‏هايش از او به عنوان برادر ، ياد و برخى حكايات را از او نقل مى‏كند.

  •  پاسخ : واژه شناسى «شافى»

  • شاهراه تكامل چیست؟

     پاسخ : دست از مسِ وجود چو مردان ره بشوی

    تا كيميای عشق بيابی و زر شوی حافظ

    اسلام كه دينِ همه انبيای راستين و برنامه تكامل انسان است ، ريشه در محبّت خدا دارد . امام علی عليه السلام در اين باره می فرمايد :

  • راه رسیدن به خدا دوستی چیست؟

  • شاکر و شکور در لغت، قرآن و حدیث به چه معناست؟

     پاسخ : واژه شناسى «شاكر» و «شكور»

  • سيّد محمّد، فرزند امام هادى(ع) کیست؟

  • شَبَث بن رِبعى تَميمى کیست؟

     پاسخ : ابو عبد القُدّوس ، شَبَث بن رِبْعى تميمى يَربوعى كوفى ، از چهره هاى شگفت ، مُتَلوّن و مرموز تاريخ اسلام است .

    او مؤذّن سَجاح[۱]بود . سپس مسلمان شد و در جريان شورش بر عثمان ، نقش داشت .

  • سران ناکثین چگونه شخصیتی داشتند؟

     پاسخ :

  • طلحة بن عبید اللّه کیست؟

     پاسخ : طلحه بن عبید اللّه از پیشتازان در اسلام بود و از بزرگان صحابیان به شمار مى رفت . قبل از هجرت ، بین او و زبیر ، عقد برادرى بسته شد . او تاجر بود و هنگام جنگ بدر ، براى تجارت به شام رفته بود .

  • زبیر بن عوّام کیست؟

     پاسخ :

  • عبد اللّه بن زبیر کیست؟

     پاسخ :

    وى در سال اوّل هجرى در مدینه به دنیا آمد و اوّلین فرزند مهاجران است که در مدینه به دنیا آمد.

    او نوه ابوبکر بود و در انحراف پدرش از مسیر حق و برپا کردن جنگ جمل ، نقشى اساسى داشت.

صفحه‌ها